HSP, prikkels en de werking van ons zenuwstelsel

Vandaag wil ik je iets ‘technisch’ uitleggen. Ik heb in een eerder blog geschreven dat de oorsprong van hooggevoeligheid ligt in een gevoeliger zenuwstelsel. Maar ik dacht ‘misschien vind je het wel interessant hoe het zenuwstelsel nou eigenlijk werkt’. Ja? Dat is mooi! Want in dit artikel wil ik je er iets over vertellen. Zo begrijp je ook waarom het zo belangrijk is om je rust en ruimte te pakken.

Yes, let’s start!

Het zenuwstelsel van een HSP
HSP’ers hebben een fijngevoelig zenuwstelsel. Dit betekent dat (minimale) zintuigelijke prikkels zoals zien, voelen, horen, proeven en ruiken extra sterk bij je binnenkomen en vertaald worden naar informatie. Door een teveel aan prikkels raakt je zenuwstelsel overbelast.  In deze huidige maatschappij kun je bijna niet ontkomen aan al die prikkels van social media, reclame, druk verkeer  en noem maar op. Tel daar de ‘eisen van de maatschappij’ en het perfectionisme die veel HSP’ers hebben bovenop en de prikkels kunnen eerder leiden tot het ervaren van stress.

Al die indrukken en prikkels worden dieper en uitgebreider verwerkt in het zenuwstelsel bij een HSP dan bij een non-HSP. Het zenuwstelsel heeft daarom rust nodig om deze prikkels te verwerken en te kunnen herstellen. Wanneer er geen ruimte wordt gegeven aan dit herstel ontstaat er stress of een kortdurende overprikkeling. Duurt dit té lang? Dan kan er chronische spanning (overprikkeling) ontstaan. Het lichaam heeft dan geen tijd meer om te herstellen met allerlei (ernstige) klachten tot gevolg.

De werking van ons zenuwstelsel in een notendop
Ons zenuwstelsel bestaat uit twee groepen: het sympathische en het parasymphatische zenuwstelsel. Je kunt ze zien als het gaspedaal (actie!) en het rempedaal (herstel).

Het sympathische zenuwstelsel komt in actie als er gevaar dreigt. Dit stamt al uit de oertijd. Dreigde er gevaar van wilde dieren? Dan werd je lichaam klaargemaakt om in actie te komen: vechten, vluchten of bevriezen. Zo gaat je hartslag omhoog, je ademhaling versnelt, al je zintuigen zijn gealarmeerd en er komt adrenaline en cortisol vrij om je lichaam energie te geven om in actie te komen. Je lichaam verbruikt energie. Het gaspedaal.

Het parasympatische deel zorgt ervoor dat alle lichamelijke processen die het sympathische zenuwstelsel in werking zet, weer omgedraaid worden. Het zorgt voor herstel, opbouw en rust. Het is het rempedaal van je zenuwstelsel.

Een goede balans in het sympathische en parasympatische zenuwstelsel is het sleutelwoord. Dit betekent dat we ons niet de hele dag alleen maar kunnen blootstellen aan prikkels, indrukken, gewoon maar blijven doorgaan en ons zorgen maken of piekeren. Het lichaam heeft ontspanning , rust en ontlading nodig. En hoewel het zenuwstelsel automatisch werkt, kun je het parasympatische zenuwstelsel wel degelijk activeren door elke dag even tijd te nemen om goed te ontspannen. Zo houd je het gaspedaal en het rempedaal in evenwicht.

Tip voor ontspanning
Ontspanningsoefeningen kunnen je helpen om je lichaam te laten herstellen. Ik heb een fijn pakket met 3 ontspanningsoefeningen samengesteld die op fysiek, mentaal en autogeen niveau doorwerken. Het ondersteunt het parasymphatisch zenuwstelsel. Je kunt ze eenvoudig downloaden en overal beluisteren als MP3. Lees er hier meer over.